Inventarisatie voor een energieneutraal huis

24.09.2018

16:00

ThuisBaas, een initiatief van Urgenda, heeft de woning verduurzaamd. Maar hoe neem je afscheid van aardgas? Hoe maak je een woning energieneutraal? Voor ons is het alweer even geleden dat deze vragen door ons hoofd speelden. En toegegeven: het is best een lastige materie.  Een klein kijkje achter de schermen kan geen kwaad. Lees hier hoe we stap voor stap kwamen tot de keuze voor een volledig verduurzaamd huis.

Het energieneutraal maken van een woning is maatwerk. Hoe energiezuinig een woning is, hangt van veel zaken af zoals de isolatie, de ventilatie en de installaties. Maar ook je eigen gedrag, als bewoner, is van grote invloed op de energiehuishouding van je woning. Daar ben je je vaak niet van bewust. Als je je woning gaat verduurzamen kom je er eigenlijk achter hoe de warmte en de kou zich door je woning beweegt. Ook kom je er bijvoorbeeld achter hoe lang je daadwerkelijk doucht.

Stap 1: inventarisatielijst
De persoonlijke situatie: De eerste stap van het verduurzamen van een woning is het invullen van een inventarisatielijst. Hiermee inventariseert ThuisBaas woninggegevens, zoals het soort gebouw, hoeveel weken je per jaar op vakantie gaat, wat de gezinssituatie is en of er klachten en/of wensen zijn. De woning aan de Rijksweg is een vrijstaand huis en in de berekening is uitgegaan van bewoners die gemiddeld vier weken per jaar op vakantie gaan. Verdere woonwensen zijn dat de woning aardbevingsbestendig en energieneutraal is. De woning moet geschikt zijn voor de bewoning van een gemiddeld gezin met twee volwassenen en twee kinderen.

Het huis: In het tweede deel van de inventarisatielijst wordt om gegevens van het huis gevraagd. Wat is het woonoppervlak, het geveloppervlak, zijn de gevels geïsoleerd, wat is de isolatiedikte en wat isde Rc-waarde van de isolatie (indien bekend)? De Rc-waarde betreft de warmteweerstand van een hele constructie, zoals een schuin dak of spouwmuur. Deze woning stamt uit 1925, het bruto vloeroppervlak is 180m2 en het totale volume van de woning is 440 m3. De gevels zijn voornamelijk van hout met ramen van dubbel glas.

De installaties: Het derde gedeelte van de inventarisatielijst gaat over de aanwezige installaties. Er waren 18 radiatoren en er was een gasketel (= combi CV-ketel). Vervolgens wordt het waterverbruik en energieverbruik in kaart gebracht. Daarvoor wordt alle apparatuur (wasmachine, vriezer, koelkast, oven, tv et cetera) en verlichting geïnventariseerd. In de woning waren voornamelijk gloeilampen van 60 watt aanwezig en 12 TL-lampen van 40 of 23 watt. We hebben de gegevens van eerdere bewoners ingezien. Dat telde op tot zo’n 4.700 kWh per jaar. En voor het koken en de verwarming werd 3.600 m3 gas per jaar verstookt.

Stap 2: conceptplan
Aan de hand van wensen, comfortniveau en verbruik wordt vervolgens een conceptplan opgesteld.
Bij voorkeur kan zowel beneden als boven er een aangename temperatuur van 21 graden worden behaald met de mogelijkheid voor een nachtelijke verlaging van de temperatuur. Beneden wordt de toekomstige showroom verwarmd met infraroodpanelen. De ruimte wordt wel meegenomen in de berekening van de warmtepomp, zodat er later LTV-radiatoren op kunnen worden aangesloten. Deze Lage Temperatuur-radiatoren zijn een gevolg van de keuze voor een warmtepomp. Deze verwarmt het water voor de radiatoren tot maximaal 45 graden in plaats van de 60 of zelfs 70 graden zoals we van een gasketel gewend zijn. De temperatuur in de woning wordt straks anders geregeld en blijft heerlijk comfortabel.

Deuren: Ook is het belangrijk om rekening te houden met de kwaliteit en de isolatie van de binnendeuren. Op de begane grond worden de bestaande paneeldeuren gehandhaafd. Op de eerste verdieping komen nieuwe deuren. In de bijkeuken wordt niet actief geleefd. Dus wordt deze niet verwarmd. Belangrijk is dat de deur naar de bijkeuken daarom zoveel mogelijk gesloten blijft en goed geïsoleerd is.

Douchegewoontes: Daarnaast is het waterverbruik belangrijk. Hoe veel warm water wordt dagelijks gebruikt? Want ook dat water moet worden verwarmd. Douchegewoontes hebben hier het meeste invloed op. Om water te besparen wordt de douchekop (9 liter per minuut) vervangen door een spaardouchekop (6,5 liter per minuut).

Stap 3: Het definitieve plan
Na de inventarisatie zijn de kaders helder qua bestaande bouwkundige status, bewonersgedrag en wensen. De vervolgstap is het opstellen van het definitieve plan voor de woning. Met welke installaties maken we deze woning energieneutraal ? Hoe dat er precies uit gaat zien, lees je in de volgende blog.